> Kaynak: https://www.ihracathub.com/rehber/akreditif-rehber · Son içerik güncellemesi: 2026-09-28 · ihracathub ihracathub / [Rehber](https://www.ihracathub.com/rehber) / Finans REHBERİ · FINANS # Akreditif (L/C) tam rehber: UCP 600, rezerv kalemleri, banka maliyeti 28 Nis 2026 · Güncelleme: 28 Eyl 2026 · 22 DK OKUMA · [ihracathub Editör Ekibi](https://www.ihracathub.com/hakkimizda#editor-ekibi) ## Kısa cevap Akreditif (L/C, letter of credit), alıcının bankasının ihracatçıya verdiği, şartlara uygun belgeler sunulduğunda ödeme yapacağına dair yazılı taahhüttür; böylece alıcı riski banka riskine dönüşür. Bankalar Uluslararası Ticaret Odası'nın (ICC) 2007'den beri uygulanan UCP 600 kurallarını esas alır. Süreç 6 adımda işler; belgelerdeki tarih, ağırlık veya imza uyuşmazlığı rezerv (discrepancy) sebebidir ve ihbar ücreti 50–150 USD'den başlayan banka masrafları doğar. Son güncelleme: 28 Eyl 2026 ## Akreditif (L/C) nedir? Akreditif, alıcının bankasının satıcıya (siz) verilmiş resmi taahhütü demektir: **"Belgeler doğru gönderilirse, ödemeyi garantili olarak yapacağım."** Satıcı açısından en güvenli ödeme yöntemidir. Alıcı riski, banka garantisine dönüşür. **Avantajı:** Ödeme garanti edilmiş. Alıcı sonra para dememez, banka öder. **Dezavantajı:** Belgeler %100 doğru olmalı. Küçük bir hata (tarih uyuşmatzlığı, ağırlık farkı, imza eksikliği) bile banka ödemeyi ret edebilir (rezerv talebinde bulunur). **UCP 600:** Uluslararası akreditif kurallarıdır (2007). Tüm dünyadaki bankalar bunu kullanır. Akreditif şartında "UCP 600" yazılı ise o kurallar geçerlidir. ## Akreditif süreci (6 adım) **Adım 1: Alıcı talep eder** Yurt dışı alıcı ("isterim akreditif") diyor. Siz de (satıcı olarak) "tamam, akreditif ile ödeyiz" diyorsunuz. Alıcı kendi bankasına akreditif açması için başvuruyor. **Adım 2: Alıcının bankası akreditifi açar** Alıcının bankası (örn. Deutsche Bank), akreditifi açar ve **avisde (notification) bankası** aracılığıyla sana gönderir. Örneğin; Deutsche Bank → İş Bankası → sen. İş Bankası akreditifin geçerli olduğunu doğrular ("confirmed credit"). **Adım 3: Siz malı hazırlayıp sevk edersiniz** Akreditife göre belgeleri hazırlıyorsun: fatura, ambalaj listesi, biladeleme (konşimento veya CMR), sigorta, menşe belgesi, vb. Akreditif "Sevkiyat tarihi: 30 Nisan" derse, 30 Nisan'ında veya öncesinde gümrük çıkışı olması lazım. **Adım 4: Belgeler bankaya sunulur** Sevkiyat tamamlandıktan sonra, **tüm belgeleri** (orijinal fatura, konşimento, menşe belgesi, vs.) avise bankanıza (İş Bankası'na örnek) teslim edersiniz. Banka belgeleri kontrol eder. **Adım 5: Banka tarafından kontrol** Banka, akreditif şartlarını ve sunulan belgeleri 1-2 gün içinde karşılaştırır. Eğer uyuşmazlık varsa (tarih farkı, miktar hatasıvs.), **rezerv** (discrepancy) talebinde bulunur. Satıcı ya belgelerini düzeltir ya da ödemeyi ertelemek için alıcının onayını alır. **Adım 6: Ödeme yapılır** Belgeler tamam ise, alıcının bankası sana para gönderir (IBAN aracılığıyla, genelde 3-5 iş günü). Akreditif kapatılır. ## 12 sık rezerv kalemi (Discrepancy) | Hata | Neden Olur | Nasıl Düzeltilir | | --- | --- | --- | | Tarih uyuşmazlığı | Fatura tarihi konşimento tarihinden sonra | Gümrük belgesi tarihini kontrol edin, tescil tarihi değiştirmeyin | | Ağırlık farkı | Paket listesinde 100 kg ama fatura 101 kg | Terazi kontrol edin, depo tarihini sorgulatın | | Miktar hatasıyaz | Koli sayısı faturada 10 ama konşimentoda 11 | Sevk öncesi sayım yap, kontrol listesi kullan | | Ön akreditif kaydı eksik | Akreditif numarası belgelerde yazılı değil | Tüm belgelere akreditif numarasını yazın | | Menşe belgesi imzası eksik | Gümrük mühürü var ama imza yok | Gümrük müdürlüğüne yazı yaz, imza ettir | | Sigorta 'All Risks' değil | Akreditif 'All Risks sigorta' şartı, siz temel sigorta yaptınız | Sigorta poliçesini değiştir, yeni sertifikat al | | Konşimento tam kopya eksik | Akreditif 'original 3 + kopyası' istiyor, siz 2 gönderdin | Gemi kaptanından ek konşimento nüshası talep et | | Fakturada malın açıklaması yetersiz | Akreditif 'Cotton t-shirts, color blue' istiyor, fatura 'Textiles' yazıyor | Ticari faturayı düzelt, detaylı yaz | | Fatura tutarı akreditif tutarını aşıyor | Akreditif: 10.000 USD, fatura 10.500 USD | Faturayı düşür veya akreditifi yükselt | | Gümrük beyannamesine akreditif no yazılı değil | Gümrük'e akreditif kayıtları sorgulanıyor | Gümrük müşaviriyle akreditif şartlarını paylaş | | Bankerin imzası eksik | Belgede bankanın yetkilisi imza atmamış | Belgeleri banka temizleyicisine geri göndert | | Ödeme şartı belgede yazılı değil | Akreditif 'Ödeme gümrük çıkışında' diyor, belgede başka şey | Belge düzenlemesini satıcı yönetim sisteminde değişdir | ## Banka masrafları ve ücretler **Avise Ücreti:** Akreditifin sana ulaştırılması için, avisde bankanız (İş Bankası örn.) 50-150 USD alır. Ödeme: TL karşılığı hesaplı. **Kontrol Ücreti (Inspection):** Belgeler kontrol edilirken, 100-200 USD. Ödeme: Fatura tutarından kesinti veya ayrıca. **Negotiation Ücreti:** Belgeler sunulduğu zaman, 200-500 USD. Ödeme: Ayrıca veya kesinti. **Kabul Ücreti (Acceptance):** Akreditif kabul edildiği zaman, 100-300 USD. Ödeme: Önceden veya kesinti. **Tele Transfer Ücreti:** Paranın IBAN'a gönderilmesi, 100-200 TL. Ödeme: Ayrıca. **Toplam ortalama maliyet:** 2.000 - 5.000 TL (fatura tutarına göre değişir). Yüksek tutarlı akreditiflerde oransal olarak daha düşük yüzde. ## Risk yönetimi ve öneriler **Öneriler:** - **Akreditif şartını detaylı oku.** "Sevkiyat 30 Nisan", "Menşe belgesi zorunlu", "CIF şartı", vs. Not al, checklist yap. - **Belgeleri avanseden hazırla.** Sevkiyattan 2 gün öncesinde ticari faturayı, menşe belgesini, sigorta poliçesini hazır et. - **Gümrük müşaviriyle şartları paylaş.** "Bu akreditif şartında konşimento yazılı olsun", "Menşe belgesi şu ülkeye göre", diye bildir. - **Konşimentoda akreditif numarası mutlaka olsun.** Nakliyeci şirkete (forvarder) akreditif numarasını ver, konşimentode yazılsın. - **Sigorta poliçesinin kapsamını kontrol et.** Akreditif "All Risks sigortası" şartı ederse, "War Risk" ve "SRCC" de yazdırılsın. - **Banka masraflarını faturaya ekle.** "Masraf akreditif şartına göre ödeneceğinden", diye not düşebilirsin veya 5-10 USD kâr marjı arttırabilirsin. - **Alternatif: Kısmi akreditif şartı.** Riski azaltmak için "Ödemenin %70'i akreditif, %30'u T/T" gibi karma ödeme yöntemi öner. **Pratik not:** Akreditif güvenli olsa da, belgeci hataların (tarih, ağırlık, imza) çoğunu siz düzeltebilirsiniz — alıcıya hemen yazı atıp, alıcı bankasından ödemeyi "tutuştur" demeniz gerekir (waive request). Çoğu durumda alıcı kabul eder (çünkü malı almak istiyor). Önemli olan: **belgeleri en güzel sunmak ve zaman içinde gönderiktir.** ## Adım adım: Akreditifle ödeme süreci nasıl işler? Akreditifin talebinden ödemeye kadar ihracatçının izlediği 6 adım. - **Alıcı akreditif talep eder** — Alıcıyla akreditifle ödemede anlaşırsınız; alıcı akreditif açılması için kendi bankasına başvurur. - **Alıcının bankası akreditifi açar** — Alıcının bankası akreditifi açar ve Türkiye'deki ihbar (avis) bankası aracılığıyla size iletir; ihbar bankası akreditifin geçerliliğini doğrular. - **Malı sevk edip belgeleri hazırlayın** — Ticari fatura, paket listesi, konşimento veya CMR, sigorta poliçesi ve menşe belgesini akreditif şartlarına harfiyen uygun hazırlayın; sevkiyatı akreditifte belirtilen sevkiyat tarihinde veya öncesinde yapın. - **Belgeleri bankaya sunun** — Sevkiyattan sonra orijinal belgelerin tamamını ihbar bankanıza teslim edin. - **Banka belgeleri kontrol eder** — Banka belgeleri akreditif şartlarıyla karşılaştırır (UCP 600'e göre en fazla 5 bankacılık iş günü); uyuşmazlık varsa rezerv bildirir; siz de belgeleri düzeltir veya alıcının onayını alırsınız. - **Ödeme yapılır** — Belgeler uygunsa alıcının bankası ödemeyi yapar; tutar genelde 3–5 iş gününde hesabınıza geçer ve akreditif kapanır. ## Sıkça sorulan sorular **LC akreditif nedir?** LC (letter of credit), Türkçede akreditif, alıcının bankasının "belgeler doğru sunulursa ödemeyi yapacağım" taahhüdüdür ve satıcı için en güvenli ödeme yöntemidir; alıcının ödememe riski banka taahhüdüne dönüşür. Karşılığında belgelerin %100 doğru olması gerekir: tarih uyuşmazlığı, ağırlık farkı veya eksik imza gibi küçük bir hata bile bankanın ödemeyi reddetmesine yol açabilir. Akreditif metninde UCP 600 yazıyorsa 2007 tarihli bu kurallar geçerlidir. **Akreditif süreci nasıl işler?** Akreditif süreci 6 adımda işler: (1) taraflar akreditifle ödemede anlaşır, alıcı kendi bankasına başvurur; (2) alıcının bankası akreditifi açar ve ihbar (avis) bankası aracılığıyla ihracatçıya iletir; (3) ihracatçı malı sevk eder, fatura, konşimento veya CMR, sigorta ve menşe belgesini hazırlar; (4) belgeler bankaya sunulur; (5) banka belgeleri akreditif şartlarıyla karşılaştırır; (6) belgeler uygunsa ödeme genelde 3–5 iş gününde hesabınıza geçer. **Akreditifte rezerv (discrepancy) nedir?** Rezerv (discrepancy), sunulan belgelerin akreditif şartlarıyla uyuşmaması nedeniyle bankanın ödemeyi durdurmasıdır. En sık 12 sebep arasında fatura ile konşimento arasındaki tarih uyuşmazlığı, paket listesi ile fatura arasındaki ağırlık farkı, belgelerde akreditif numarasının bulunmaması, "All Risks" yerine temel sigorta yapılması ve fatura tutarının akreditif tutarını aşması (örneğin 10.000 USD akreditife 10.500 USD fatura) yer alır. Rezerv çıkarsa belgeleri düzeltir veya alıcıdan rezerv kabulü (waiver) istersiniz. **Akreditif banka masrafları nelerdir?** Akreditif banka masrafları birkaç kalemden oluşur: ihbar (avis) ücreti 50–150 USD, belge kontrol ücreti 100–200 USD, negosiyasyon ücreti 200–500 USD, kabul (acceptance) ücreti 100–300 USD ve ödemenin hesabınıza transfer ücreti 100–200 TL. Tutarlar bankaya ve akreditif tutarına göre değişir; yüksek tutarlı akreditiflerde masrafın fatura içindeki oranı düşer. Masrafların hangi tarafa ait olduğunu akreditif şartında netleştirip fiyatlamanıza yansıtın. **UCP 600 nedir?** UCP 600, Uluslararası Ticaret Odası'nın (ICC) 2007'den beri uygulanan akreditif kurallarıdır ve dünyadaki bankalar akreditif işlemlerinde bu kuralları kullanır. Akreditif metninde "UCP 600" ibaresi varsa belgelerin incelenmesi, rezerv ve ödeme bu kurallara göre yürür. UCP 600'e göre banka, belgelerin ibrazını izleyen en fazla 5 bankacılık iş günü içinde inceleme yapar; bu sürede rezerv bildirilmezse belgeler uygun sayılır. ## Kaynaklar - [ICC — Uluslararası Ticaret Odası](https://iccwbo.org) BU REHBERİN ARAÇLARI [Akreditif Tarayıcı →](https://www.ihracathub.com/araclar/akreditif)[Finans Destekleri →](https://www.ihracathub.com/araclar/destek)[Akreditif Maliyeti →](https://www.ihracathub.com/araclar/akreditif-maliyet)[Vesaik Kontrol →](https://www.ihracathub.com/araclar/vesaik)