USD/TRY … EUR/TRY … GBP/TRY …
İhracat faturası (2 kopya)Gümrük kıymetinin ve KDV istisnasının dayanağı; alıcı unvanı akreditif/sözleşme ile birebir aynı olmalı.
Konşimento / CMRTaşıma sözleşmesinin kanıtı. Karayolunda CMR, denizyolunda B/L; sevk tarihi akreditifin son yükleme tarihini aşamaz.
A.TR dolaşım belgesiGümrük Birliği kapsamındaki sanayi ürünlerinde tarife muafiyeti sağlar; ihracatçı birliği onayı ve gümrük vizesi gerekir.
Menşe şahadetnamesiTicaret/sanayi odası onaylı. Ürünün menşe ülkesini gösterir; A.TR menşe belgesi değildir, ikisi birbirinin yerine geçmez.
Paket (çeki) listesiKap adedi, brüt/net ağırlık ve ölçüler faturayla ve konşimentoyla tutarlı olmalı.

Akreditifte en sık görülen uygunsuzluklar

Akreditifli ihracatta ödemenin gecikmesinin başlıca nedeni malın kendisi değil, belge setidir. Bankalar belgeleri UCP 600 ve ISBP 821 çerçevesinde inceler; aşağıdaki maddeler rezerv (discrepancy) gerekçelerinin büyük bölümünü oluşturur. Sevkiyattan önce her birini belge seti üzerinde doğrulayın.

UYGUNSUZLUKNE KONTROL EDİLİR
Geç ibrazSevk belgeleri, sevk tarihinden sonra akreditifte yazan süre (belirtilmemişse 21 takvim günü) içinde ve vade bitmeden bankaya sunulmalı.
Geç yüklemeKonşimento tarihi, akreditifteki son yükleme tarihinden sonraysa rezerv kesindir; tarih uzatımı ancak amir bankanın onayıyla olur.
Belgeler arası tutarsızlıkÜrün tanımı, miktar, kap adedi, ağırlık ve alıcı unvanı; fatura, konşimento ve paket listesinde aynı olmalı.
Mal tanımının akreditiften sapmasıFaturadaki mal tanımı akreditif metniyle birebir örtüşmeli; diğer belgelerde genel tanım yeterlidir.
Eksik ciro / ibraz takımıB/L takımının tamamı (çoğunlukla 3/3) ve doğru ciro zinciri istenir; eksik takım ödemeyi durdurur.
Sigorta tutarı ve tarihiCIF/CIP'te sigorta, fatura bedelinin en az %110'u ve akreditifin para biriminde olmalı; poliçe tarihi sevk tarihinden sonra olamaz.
Aşım toleransıMiktar/tutar toleransı ancak akreditifte öngörülmüşse (ör. ±%5) kullanılabilir; dökme yüklerde UCP 600 md. 30 sınırları geçerlidir.

Kısa cevap

İhracat belgesi uygunluğu, fatura, konşimento, menşe ve sigorta belgelerinin akreditif şartlarına ve ICC UCP 600 / ISBP 821 kurallarına birebir uymasıdır. Banka belgeleri ibrazı izleyen en fazla 5 bankacılık iş günü içinde inceler; sevk belgeleri, akreditifte başka süre yoksa sevk tarihinden sonra 21 takvim günü içinde sunulmalıdır. Araç AB, ABD ve STA pazarları için 5'er belgelik kontrol listesi ve 7 sık uygunsuzluğu gösterir.

Son güncelleme:

Sıkça sorulan sorular

Belge uygunsuzluğu (discrepancy) bulunursa ne olur?
Amir banka belgeleri reddedip rezerv bildirir. Ya uygunsuzluk giderilip belgeler yeniden ibraz edilir, ya alıcıdan rezerv kabulü (waiver) alınır, ya da işlem vesaik mukabiline döner — her üç yol da tahsilatı geciktirir.
Bankanın belgeleri inceleme süresi ne kadar?
UCP 600 uyarınca ibrazı izleyen en fazla beş bankacılık iş günü. Bu süre içinde bildirim gelmezse belgeler uygun sayılır.
A.TR ile menşe şahadetnamesi aynı şey mi?
Hayır. A.TR, Gümrük Birliği kapsamında serbest dolaşımı gösterir; menşe şahadetnamesi ise ürünün hangi ülke menşeli olduğunu belgeler. Anti-damping ve ek vergi uygulamalarında menşe belgesi esas alınır.
Kontrol listesini ne zaman çalıştırmalıyım?
Sevkiyattan önce. Belge setindeki bir hatanın düzeltilmesi yükleme öncesinde birkaç saat, yükleme sonrasında haftalar sürebilir.
AB'ye ihracatta hangi belgeler gerekir?
AB'ye sanayi ürünü ihracatında temel set 5 belgeden oluşur: ihracat faturası (2 kopya), konşimento veya CMR, A.TR dolaşım belgesi, menşe şahadetnamesi ve paket (çeki) listesi. A.TR, Gümrük Birliği kapsamında tarife muafiyeti sağlar; ihracatçı birliği onayı ve gümrük vizesi gerekir, ancak menşe belgesinin yerine geçmez. Kap adedi, brüt/net ağırlık ve ölçüler fatura, konşimento ve paket listesinde aynı olmalıdır.
ABD'ye ihracatta akreditif belgelerinde nelere dikkat edilir?
ABD sevkiyatlarında orijinal konşimento 3/3 takım, eksiksiz ciro zinciri ve 'clean on board' ibaresiyle sunulmalıdır. Paket listesindeki konteyner, mühür ve koli bilgileri ISF (10+2) beyanıyla çelişmemeli; menşe belgesi, Section 232/301 ek vergileri menşe üzerinden uygulandığı için kritiktir. Gıda, kozmetik, elektronik ve tıbbi cihazda FDA, FCC veya UL gibi ilgili kurum kaydı ya da uygunluğu olmadan mal ABD'ye giremez.

İlgili Rehberler