AB hurdayı Mısır'a kapatıyor, Türkiye'ye açık

26 Eyl 2026 · 3 DK OKUMA · İHRACATHUB EDİTÖR EKİBİ

AB hurda çelik ihracatını kime kapatıyor?

Avrupa Komisyonu 18 Eylül 2026'da, Atık Sevkiyat Tüzüğü (Waste Shipment Regulation) kapsamında AB'den "tehlikesiz atık" (hurda dahil) alabilecek OECD dışı ülkelerin taslak listesini yayımladı. Listeye göre:

Mısır, Hindistan, Pakistan, Bangladeş ve Fas — AB'nin hurda çelik ihracatında en büyük ikinci ile beşinci sıradaki alıcıları — demir/çelik hurdası kategorisinde onaylı ülke listesine alınmıyor.
Komisyon aynı gerekçeyle alüminyum hurdasında da büyük ölçüde benzer bir kısıtlama öngörüyor; yalnızca Hindistan'a yönelik ayrı bir %15'lik alüminyum hurda ihracat vergisi önerisi, Hindistan baskısıyla bu ay geri çekildi.
Tüzüğün kendisi 21 Mayıs 2027'de yürürlüğe giriyor; taslak 16 Ekim 2026'ya kadar kamuoyu görüşüne açık, nihai liste 2026 sonuna kadar yayımlanacak.
Türkiye, OECD üyesi olduğu için bu kısıtlamanın kapsamı dışında — ayrıca başvuru yapmasına da gerek yok, çünkü tüzük yalnızca OECD dışı ülkeler için bir onay listesi öngörüyor.

Rakamlar

Ülke	2025 hurda ithalatı	Değişim	Durum (2027 sonrası)
Türkiye	10,78 mn ton	+%2,2	Kısıtlama dışı (OECD)
Mısır	1,83 mn ton	+%11,6	Erişim kapanıyor
Fas	~1,08 mn ton*	+%44,9*	Erişim kapanıyor

*Fas rakamı 2026'nın ilk yarısına ait; yıllık karşılaştırma için tam yıl verisi henüz yayımlanmadı.

Eurostat verilerine göre AB, 2025'te üçüncü ülkelere toplam 16,31 milyon ton hurda ihraç etti; bunun %65'inden fazlasını tek başına Türkiye aldı. Kısıtlama kapsamındaki ülkelerin toplam payı, sektör kaynaklarına göre AB'nin hurda çelik ve alüminyum ihracatının %25-26'sına (yaklaşık 4-4,1 milyon ton) denk geliyor.

Türk ihracatçısı için ne anlama geliyor?

Türkiye, çelik üretiminin yaklaşık %70'ini elektrik ark ocaklı (EAF) tesislerde hurdaya dayalı yapıyor ve yılda yaklaşık 20 milyon ton hurdayı ithalatla karşılıyor. AB, bu hammaddenin en büyük tek kaynağı. Rakip beş ülkenin (özellikle Mısır ve Pakistan gibi kendi EAF/inşaat demiri kapasitesini büyüten ülkelerin) aynı Avrupa hurda havuzundan 2027'den itibaren tamamen çekilmesi, kalan arzın görece daha büyük bir kısmının Türkiye'ye yönelmesi anlamına gelebilir — bu da tedarik güvenliğini artırabilir ve fiyat rekabetini bir miktar yumuşatabilir.

Madalyonun öbür yüzü de var: Mısır ve Fas gibi ülkeler hurda tedarikinde zorlanırsa inşaat demiri üretim maliyetleri yükselebilir, bu da onların Afrika ve Orta Doğu'daki ihracat pazarlarında rekabet gücünü zayıflatabilir — Türk uzun çelik ürünleri (inşaat demiri, filmaşin) ihracatçıları için bu pazarlarda pay kazanma fırsatı doğurabilir. Ancak bu ikincil etki henüz gerçekleşmedi; izlenmesi gereken bir gelişme.

Kimleri etkiliyor

EAF tabanlı uzun çelik (inşaat demiri, filmaşin, profil) üreticileri — doğrudan hammadde tedarik güvenliği açısından
Demir-çelik geri dönüşüm ve hurda işleme şirketleri — Avrupa'dan gelen hurda hacminin yön değiştirmesi ihtimaline karşı
Mısır, Fas, Orta Doğu ve Afrika pazarlarına inşaat demiri/profil satan Türk ihracatçıları — dolaylı rekabet etkisi

Ne yapmalı?

AB'li hurda tedarikçileriyle 2027 sonrası teslimat garantisi ve fiyat kilitleme görüşmelerini şimdiden başlatın; rakip ülkelerin çekilmesiyle talep dengesi değişmeden önce sözleşme avantajı yakalayın.
Demir-çelik geri dönüşüm sektörü sayfasından yerli hurda tedarik zincirinizi çeşitlendirme seçeneklerini gözden geçirin.
Mısır ve Fas'a inşaat demiri/profil satıyorsanız, uzun çelik ürünleri rehberinden bu pazarlardaki fiyat hareketlerini takip edin.
İhracat fiyatlama ve marj hesaplayıcı ile hurda maliyetinde olası bir yumuşamanın kâr marjınıza etkisini simüle edin.
Gümrük ve menşe belgelendirme süreçlerinizi gümrük süreci rehberi üzerinden güncel tutun; tüzüğün 16 Ekim'e kadar süren görüş sürecinde değişiklik ihtimali var.

Sıkça sorulan sorular

AB hangi ülkelere hurda çelik ihracatını yasaklıyor?

Avrupa Komisyonu'nun 18 Eylül 2026'da yayımladığı taslağa göre Mısır, Hindistan, Pakistan, Bangladeş ve Fas — AB'nin hurda ihracatındaki en büyük beşinci alıcıya kadar olan ülkeler — demir/çelik hurdası (ve büyük ölçüde alüminyum hurdası) için onaylı ülke listesine alınmıyor. Yasak, Atık Sevkiyat Tüzüğü (Waste Shipment Regulation) kapsamında 21 Mayıs 2027'den itibaren uygulanacak.

Türkiye bu yasaktan neden etkilenmiyor?

Tüzük yalnızca OECD üyesi olmayan ülkelere tehlikesiz atık (hurda dahil) ihracatını kısıtlıyor; OECD üyeleri zaten kapsam dışı ve ayrıca başvuru yapmasına gerek yok. Türkiye 1961'den beri OECD üyesi olduğu için bu kısıtlamanın muhatabı değil.

Türkiye şu an AB hurda ihracatının ne kadarını alıyor?

Eurostat verilerine göre 2025'te AB'den üçüncü ülkelere giden 16,31 milyon ton hurdanın 10,78 milyon tonunu (yıllık +%2,2) Türkiye aldı — bu, AB'nin toplam hurda ihracatının %65'inden fazlasına denk geliyor. Mısır aynı dönemde 1,83 milyon ton ile ikinci sırada.

Mısır, Hindistan ve Pakistan neden listeden çıkarıldı?

Komisyon'un teknik değerlendirmesine göre bu ülkelerin başvuruları, hurdanın 'çevreye duyarlı biçimde' işlendiğini yeterince kanıtlayamadı — özellikle ağır metal, toz ve furan/dioksin emisyonlarının kontrolü ile enerji verimliliği kayıtlarında (parçalayıcı besleme istikrarı, enerji dengesi) belgelenmiş standart eksikliği gerekçe gösterildi.

Bu gelişme Türk çelik üreticisi için neden fırsat sayılıyor?

Türkiye Çelik Üreticileri Derneği'ne göre Türkiye'de çelik üretiminin yaklaşık %70'i elektrik ark ocaklı (EAF) tesislerde hurdaya dayanıyor. Rakip hurda alıcısı beş ülkenin devre dışı kalması, aynı Avrupa arzının daha büyük bölümünün Türkiye'ye yönelmesi ve tedarik güvenliğinin artması anlamına gelebilir; ayrıca Mısır ve Fas gibi ülkelerin inşaat demiri maliyeti yükselirse bu ülkelerin üçüncü pazarlardaki (Afrika, Orta Doğu) rekabet gücü de zayıflayabilir.

Karar ne zaman kesinleşiyor?

Taslak liste 16 Ekim 2026'ya kadar kamuoyu görüşüne açık; nihai onaylı ülke listesi 2026 sonuna kadar yayımlanacak ve en az iki yılda bir güncellenecek. Tüzüğün kendisi 21 Mayıs 2027'de yürürlüğe giriyor.