AB-Türkiye diyaloğu: TAREKS engeli kalktı

14 Eki 2026 · 2 DK OKUMA · İHRACATHUB EDİTÖR EKİBİ

AB-Türkiye ticaret diyaloğunda ne açıklandı?

AB ve Türkiye, 13 Ekim 2026'da Brüksel'de yapılan üçüncü Üst Düzey Ticaret Diyaloğu'nda Türkiye'nin TAREKS sistemindeki bir ithalat kontrol engelinin kaldırıldığını ve güvenilir tüccarların karşılıklı tanınmasında ilerleme sağlandığını duyurdu.

Toplantıya Komiser Maroš Šefčovič ile Ticaret Bakanı Ömer Bolat eş başkanlık etti.
Komisyon'a göre ikili mal ticareti 2025'te 217,6 milyar avro oldu; Türkiye, AB'nin 5. büyük ticaret ortağı ve AB mal ticaretinin %4'ünden fazlasını oluşturuyor.
Šefčovič, AEO programlarının karşılıklı tanınması anlaşmasının 13 Ekim 2026'da AB Resmî Gazetesi'nde yayımlandığını söyledi.
Türkiye'nin AB Makine Yönetmeliği'ne uyumunu tamamladığı bildirildi.
Gümrük Birliği'nin modernizasyonu, iş dünyası yuvarlak masasında yeniden gündeme geldi; resmî bir müzakere kararı bildirimde yer almadı.

Masada hangi başlıklar kaldı?

Ortak bildirim, çözülen konuların yanında tartışması süren pazara erişim sorunlarını da sıraladı. Hiçbirinde tarih veya karar açıklanmadı.

Konu	Durum
TAREKS	Engel kalktı
AEO tanıma	Yayımlandı
Makine Yönetmeliği	Uyum tamam
Deri ihracat vergisi	Görüşülüyor
Tekstil gözetimi	Görüşülüyor
Alkollü içki	Görüşülüyor
EPREL erişimi	İlerleme var

Türk ihracatçısı için ne anlama geliyor?

En somut kazanım AEO tanıması: iki taraf birbirinin yetkilendirilmiş yükümlüsünü güvenli kabul ettiğinde, AB'ye giden mallarda fiziki kontrol ve bekleme riski azalıyor. Ancak bildirim, uygulama için teknik çalışmanın sürdüğünü söylüyor; yani sertifikanız bugün gümrükte otomatik olarak avantaj sağlamaz. Uygulama koşulları için önceki AEO haberimize bakın.

TAREKS engelinin kalkması doğrudan ihracatı değil, AB'den ara malı ithal eden Türk üreticiyi ilgilendiriyor. İthal girdisi AB menşeli olan ihracatçı için kontrol süreçleri öngörülebilir hale gelirse tedarik süresi kısalır. Bildirim engelin teknik ayrıntısını vermiyor; bu yüzden hangi ürün gruplarında somut fark yaratacağını Ticaret Bakanlığı duyurularından teyit etmek gerekiyor.

Deri ve tekstil başlıkları ise tersine bir uyarı: Türkiye'nin deri, post ve wet-blue deri ihracat vergileri ile tekstil hammaddesi ithalatında kayıt altında gözetim uygulaması AB'nin şikâyet listesinde duruyor. Bu uygulamalar değişirse hammadde maliyeti ve rekabet dengesi etkilenebilir; şimdilik karar yok, yalnızca teknik görüşme var.

Kimleri etkiliyor?

AEO sahibi ihracatçıları, AB'den makine-teçhizat ve ara malı ithal eden üreticileri, deri ve hazır giyim sektörünü, makine ve elektrikli cihaz ihracatçılarını (AB teknik mevzuatı uyumu) etkiliyor.

Ne yapmalı?

AEO (YYS) belgeniz varsa durumunuzu AEO rehberiyle gözden geçirin; yoksa başvuru maliyetini hesaplayın.
AB'ye giden sevkiyatların gümrük akışını gümrük süreci rehberiyle güncelleyin.
Menşe kanıtlarınızı ve ATR/EUR.1 belgelerinizi menşe ispatı rehberine göre kontrol edin.
Deri ve tekstil girdisi kullanıyorsanız ihracat vergisi ve gözetim kararlarını izleyin; maliyet senaryonuzu ülke riski aracıyla güncel tutun.

Sıkça sorulan sorular

Üçüncü AB-Türkiye Üst Düzey Ticaret Diyaloğu ne zaman yapıldı?

Diyalog 13 Ekim 2026'da Brüksel'de yapıldı. Toplantıya AB tarafında Ticaret ve Ekonomik Güvenlik Komiseri Maroš Šefčovič, Türkiye tarafında Ticaret Bakanı Ömer Bolat eş başkanlık etti. Komisyon'a göre ikili mal ticareti 2025'te 217,6 milyar avroya ulaştı; hizmet ticareti ise 40 milyar avroyu aştı.

TAREKS'te hangi engel kaldırıldı?

Ortak bildiriye göre Türkiye'nin riske dayalı ithalat kontrol sistemi TAREKS kapsamındaki ithalat kontrollerine ilişkin engel kaldırıldı. Šefčovič, Türkiye'nin sistemi AB ihracatçıları için kullanımı kolaylaştıracak birkaç şeffaflık önlemi uyguladığını söyledi. Kalan teknik sorunlar için işbirliği sürecek; engelin teknik ayrıntıları bildiride verilmedi.

AEO karşılıklı tanıma anlaşması yürürlükte mi?

Šefčovič, AEO programlarının karşılıklı tanınması anlaşmasının 13 Ekim 2026'da AB Resmî Gazetesi'nde yayımlandığını söyledi. Ortak bildirim ise tarafların anlaşmanın uygulanması üzerindeki çalışmayı ilerletme niyetini teyit ediyor. Yani yayım tamam, ancak fiilî uygulama için teknik çalışma sürüyor; başlangıç tarihi bildiride açıklanmadı.

Hangi pazara erişim sorunları masada kaldı?

Bildiriye göre deri, post ve wet-blue deri ihracat vergileri, ithalat gözetim rejimi, tekstil ve tekstil hammaddelerinin kayıt altında gözetimi ile alkollü içkiler gözden geçirildi. Taraflar bu konularda teknik görüşmeleri sürdürmeyi kabul etti; somut bir karar ya da tarih açıklanmadı.

Makine Yönetmeliği uyumu tamamlandı mı?

Evet. Ortak bildirim, Türkiye'nin yeni AB Makine Yönetmeliği'ne uyumunu tamamlamasını memnuniyetle karşıladı ve bunu Gümrük Birliği'nde malların teknik engelsiz serbest dolaşımı için önemli bir adım olarak niteledi.