AB çelikte eritme-döküm belgesi 1 Ekim'de zorunlu

16 Eyl 2026 · 4 DK OKUMA · İHRACATHUB EDİTÖR EKİBİ

AB çelik ithalatında eritme-döküm belgesi ne zaman zorunlu oluyor?

AB Komisyonu'nun 28 Ağustos 2026 tarihli ve 31 Ağustos'ta Resmî Gazete'de yayımlanan (AB) 2026/1963 sayılı Uygulama Tüzüğü, 1 Ekim 2026'dan itibaren çelik ithalatçılarına yeni bir belgesel yükümlülük getiriyor: çeliğin ilk kez sıvı halden katı hale döküldüğü ülkenin ("eritme-döküm ülkesi") gümrük beyanında kanıtlanması.

Birincil kanıt, hem eritme-döküm ülkesini hem de ergitme (heat) numarasını içeren Fabrika Test Sertifikası (Mill Test Certificate, MTC). Bu iki bilgiden biri eksikse fatura, irsaliye, kalite sertifikası, sözleşme maddeleri, tedarikçi beyanları veya ihracatçı ülke gümrük belgeleri tamamlayıcı kanıt olarak kabul edilebiliyor.
1 Ekim 2026'dan 30 Eylül 2027'ye kadarki geçiş döneminde, MTC yoksa bu alternatif belgeler -hem ülke hem ergitme numarasını içermek kaydıyla- tek başına da kanıt sayılabiliyor. 1 Ekim 2027'den itibaren bu esneklik kalkıyor; MTC zorunlu temel belge haline geliyor.
Tüzük, 19 Ağustos 2026'da AB üye devletleri tarafından oybirliğiyle desteklendi ve Komisyon'un Haziran-Temmuz 2026'da yürüttüğü hedefli istişare sürecinin ürünü.
Kanıt yükümlülüğü, AB'nin 1 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren yeni çelik tüzüğünün (Regulation (EU) 2026/1384) izlenebilirlik ayağını tamamlıyor; o tüzük gümrüksüz ithalat kotasını 18,3 milyon tona indirmiş, kota üstü vergiyi yüzde 25'ten yüzde 50'ye çıkarmıştı.

Rakamlar

Tarih	Adım
1 Tem 2026	Yeni kota + %50 vergi başladı
28 Ağu 2026	Kanıt tüzüğü (2026/1963) kabul edildi
1 Eki 2026	Eritme-döküm belgesi zorunlu
1 Eki 2027	MTC tek başına zorunlu belge

Türkiye'nin sıcak haddelenmiş yassı çelik (Kategori 1A) yıllık gümrüksüz kotası, Komisyon'un ülke dağılımını belirleyen (AB) 2026/1457 sayılı tüzüğünde 642.295 ton olarak sabitlendi.

Türk ihracatçısı için ne anlama geliyor?

Bu, kota tartışmasının üzerine binen ayrı ve somut bir belge riski. 1 Temmuz'dan bu yana zaten daralan kota ve yükselen kota üstü vergiyle uğraşan Türk çelik ihracatçısı, şimdi her sevkiyat için ayrı bir kanıt yükü taşıyor: tedarikçi değirmenin eritme-döküm ülkesini ve ergitme numarasını doğru şekilde belgelemesi. Kendi cevherinden veya hurdasından üretim yapan entegre tesisler için bu büyük ölçüde rutin bir MTC güncellemesi. Ama ithal slab, biyet veya diğer yarı mamul girdi kullanan -özellikle Uzak Doğu menşeli girdiye dayanan- işleme tesisleri için durum farklı: kendi ürettiği ürünün "eritme-döküm ülkesi" Türkiye değil, girdinin geldiği ülke sayılabiliyor. Bu firmaların tedarik zincirini yeniden haritalandırıp hangi girdinin hangi ülkede eritildiğini netleştirmesi gerekiyor.

İkinci risk, geçiş döneminin sonu. 1 Ekim 2026'dan 30 Eylül 2027'ye kadar alternatif belgeler (fatura, sözleşme, tedarikçi beyanı) tek başına yeterli olsa da, bu bir yıllık pencere kapandığında MTC'siz sevkiyat mümkün olmayacak. Yani bugünden itibaren her yeni tedarikçi sözleşmesine ve her mevcut tedarikçi ilişkisine, eritme-döküm ülkesi ve ergitme numarası içeren bir MTC şartı eklenmesi gerekiyor -aksi halde bir yıl sonra gümrükte tıkanma riski var.

Üçüncü etki, belge eksikliğinin doğrudan maliyete dönüşmesi. Kanıt sunulamayan veya doğrulanamayan bir sevkiyat gümrükte reddedilebiliyor; bu da ilgili tarife kontenjanına erişimi geciktirip, kota o sırada dolmuşsa yüzde 50'lik kota üstü vergiye maruz kalma riskini doğuruyor. Kotası zaten daralmış bir ürün grubunda böyle bir gecikme, sadece idari değil doğrudan finansal bir kayıp anlamına gelebilir.

Kimleri etkiliyor

Regulation (EU) 2026/1384'ün Ek I'inde listelenen 26 çelik kategorisini (yassı, uzun, boru-profil, tel dahil) AB'ye ihraç eden Türk üreticileri ve tüccarları.
Üçüncü ülke menşeli slab, biyet veya diğer yarı mamul girdi kullanan işleme ve haddeleme tesisleri.
Gümrük müşavirleri ve AB'deki ithalatçı müşteriler — belge eksikliğinin sözleşmesel sorumluluğu kime ait olacağını netleştirmesi gereken taraflar.

Ne yapmalı?

Her sevkiyat için tedarikçi değirmenden eritme-döküm ülkesi ve ergitme numarası içeren bir Mill Test Certificate talep edin. Menşe ispatı rehberi
Gümrük beyan sürecinizi yeni belge koduna göre güncelleyin ve gümrük müşavirinizi bilgilendirin. Gümrük süreci rehberi
Üçüncü ülke menşeli slab/biyet kullanıyorsanız tedarik zincirinizi eritme-döküm ülkesine göre haritalandırın. Yassı çelik ürünleri sayfası
Satış ve tedarik sözleşmelerinize eritme-döküm kanıtı maddesi ekleyin — Komisyon'un tanıdığı tamamlayıcı kanıt türlerinden biri.
Sertifikasyon süreçlerinizi 1 Ekim 2027'deki geçiş dönemi bitişine göre planlayın ve kota kullanım oranınızı düzenli takip edin. Demir-çelik sertifikasyon rehberi · Ülke riski hesaplayıcı

Sıkça sorulan sorular

AB'nin yeni eritme-döküm belgesi zorunluluğu ne zaman başlıyor?

AB Komisyonu'nun 28 Ağustos 2026 tarihli ve 31 Ağustos'ta Resmî Gazete'de yayımlanan (AB) 2026/1963 sayılı Uygulama Tüzüğü, 1 Ekim 2026'dan itibaren yürürlüğe giriyor. Bu tarihten sonra Regulation (EU) 2026/1384'ün Ek I'inde listelenen çelik kategorilerini AB'ye ithal eden herkes, çeliğin ilk kez sıvı halden katı hale döküldüğü ülkeyi (eritme-döküm ülkesi) gümrük beyanında kanıtlamak zorunda.

Hangi belge birincil kanıt sayılıyor?

Birincil belge, hem eritme-döküm ülkesini hem de ergitme (heat) numarasını içeren Fabrika Test Sertifikası (Mill Test Certificate, MTC). MTC bu iki bilgiden birini içermiyorsa, gümrük idaresi fatura, irsaliye, kalite sertifikası, sözleşme maddeleri, uzun vadeli tedarikçi beyanları, üretim kayıtları veya ihracatçı ülke gümrük belgeleri gibi tamamlayıcı kanıtları da dikkate alabiliyor.

1 Ekim 2026 ile 1 Ekim 2027 arasında geçiş kuralı var mı?

Evet. Bu bir yıllık geçiş döneminde, MTC mevcut değilse yukarıda sayılan alternatif belgeler tek başına da kanıt olarak kabul edilebiliyor — ancak yalnızca hem eritme-döküm ülkesini hem ergitme numarasını içeriyorlarsa. 1 Ekim 2027'den itibaren bu belgeler artık tek başına yeterli olmayacak; sadece eksik bir MTC'yi tamamlayan belge olarak kullanılabilecekler.

Bu belge zorunluluğu Türkiye'nin çelik kotasıyla nasıl ilişkili?

Eritme-döküm kanıtı, AB'nin 1 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren çelik tüzüğünün (Regulation (EU) 2026/1384) izlenebilirlik ayağı. Bu tüzükle AB, gümrüksüz çelik ithalat kotasını 18,3 milyon tona indirdi, kota üstü vergiyi yüzde 25'ten yüzde 50'ye çıkardı ve Türkiye'nin sıcak haddelenmiş yassı çelik (1A kategorisi) kotasını 642.295 tona sabitledi. Eritme-döküm kanıtı, üçüncü ülke menşeli çeliğin bu kotalardan dolaylı yoldan yararlanmasını önlemeyi amaçlıyor.

Belge eksik veya doğrulanamazsa ne olur?

AB Komisyonu'na göre uygun ve doğrulanabilir kanıt sunulmadığında gümrük idaresi ithalatı reddedebiliyor. Alternatif belgelerin gümrükte belgesel kontrole tabi tutulması da mümkün; bu da ilgili tarife kontenjanına erişimi geciktirebiliyor ve kota dolduğunda yüzde 50'lik kota üstü vergiye maruz kalma riskini artırıyor.

Türk çelik ihracatçısı 1 Ekim'e kadar ne yapmalı?

Her sevkiyat için tedarikçi değirmenden eritme-döküm ülkesi ve ergitme numarası içeren bir Mill Test Certificate talep edilmeli; bu bilgi eksikse hangi tamamlayıcı belgenin sağlanacağı şimdiden netleştirilmeli. Satış sözleşmelerine bu belge şartını madde olarak eklemek, Komisyon'un tüzükte tamamlayıcı kanıt türü olarak saydığı sözleşme maddeleri kapsamında ayrıca koruma sağlıyor.