CBAM'de doğrulayıcı akreditasyonları başladı mı?
Evet: Eylül sonundan bu yana üç kuruluş CBAM doğrulayıcısı olarak akredite olduğunu duyurdu, ancak Avrupa Komisyonu'nun resmî listesi 12 Ekim 2026 itibarıyla boş.
- Atina merkezli EmiCert, Yunanistan'ın ulusal akreditasyon kuruluşu ESYD'den akreditasyon aldığını 23 Eylül 2026'da duyurdu.
- Bureau Veritas 29 Eylül'de "küresel akreditasyon" açıkladı; hangi kuruluştan aldığını belirtmedi.
- SGS, İtalya'nın Accredia kuruluşundan akreditasyonu 6 Ekim 2026'da duyurdu.
- Komisyon, akredite doğrulayıcıların listesini kendi doğrulama sayfasında yayımlayacağını söylüyor; liste henüz yok. Üç duyuru da şirketlerin kendi beyanına dayanıyor.
Hangi kuruluşlar AB dışı doğrulayıcıyı akredite ediyor?
Komisyon'un 7 Ekim 2026 tarihli durum tablosuna göre 24 ulusal akreditasyon kuruluşu CBAM hizmeti vermeyi kabul etti; 18'i başvuru almaya hazır, 7'si AB dışında kurulu doğrulayıcıları da kabul ediyor.
| Gösterge | Sayı |
|---|---|
| Hizmeti kabul eden kuruluş | 24 |
| Başvuru alan kuruluş | 18 |
| AB dışı kabul eden | 7 |
| Duyurulan akreditasyon | 3 |
| Resmî listedeki isim | 0 |
Tablodaki rakamlar Komisyon tablosunu aktaran CBAM Guide ve GreenSutra'dan alındı; Komisyon tablosunu doğrudan okumadık. AB dışı doğrulayıcıyı kabul eden yedi kuruluş Fransa (COFRAC), Yunanistan (ESYD), İtalya (Accredia), Hollanda (RvA), Polonya (PCA), Slovakya (SNAS) ve İsveç (Swedac). Hollanda'nın RvA'sı ayrıca Türkiye'nin ulusal akreditasyon kuruluşu TÜRKAK ile anlaşma yapmış durumda.
Türk ihracatçısı için ne anlama geliyor?
Doğrulama, tesisinizin gerçek emisyonunu AB'deki alıcınızın CBAM maliyetine yansıtabilmenin tek yolu; yol artık teknik olarak açık, ama henüz kalabalık değil. Doğrulanmış veri yoksa alıcınız ülke bazlı varsayılan değeri ve üstüne ek ücreti kullanıyor: %10 (2026), %20 (2027), %30 (2028 sonrası). Tesisi varsayılan değerden temiz olan bir çelik veya alüminyum üreticisi için doğrulama, fiyat tekliflerinde gerçek bir rekabet kozu.
Zamanlama sıkışık. Komisyon'un takvimine göre akredite doğrulayıcılar Ocak 2027'de ilk raporlarını verebilecek, 2026 ithalatları için ilk yıllık beyanname ise 30 Eylül 2027'ye kadar verilecek. Doğrulama, izleme planının incelenmesini ve zorunlu saha ziyaretini içeriyor; ilk dönemde yabancı tesislerde saha ziyaretini AB'deki doğrulayıcılar yapacak. Yani sözleşmeyi geciktiren tesis, 2026 ithalatları için gerçek değer kullanma fırsatını kaçırabilir.
Bir uyarı: Bureau Veritas duyurusu hangi kuruluştan alındığını belirtmiyor, SGS duyurusu hangi tüzel kişiliğin ve hangi sektör kapsamının akredite olduğunu belirtmiyor. Bir firmayla sözleşme yapmadan önce akreditasyon belgesini ve kapsamını isteyin; "CBAM sertifikası" satan ama belge gösteremeyen teklifleri kabul etmeyin.
Kimleri etkiliyor?
CBAM kapsamında AB'ye satış yapan demir-çelik, alüminyum, çimento, gübre ve hidrojen üreticilerini; bu ürünleri işleyen ve AB'ye satan alt sanayiyi (ör. 7318 cıvata-somun, 7308 çelik yapı) dolaylı olarak etkiliyor. AB'ye 50 tonu aşan CBAM malı satan her tesis, alıcısından veri talebi alacak.
Ne yapmalı?
- Tesis bazında izleme planınızı hazırlayın; plan İngilizce sunulmalı. Kılavuz için CBAM 2026 rehberine bakın.
- Ürünlerinizin GTİP kodlarını CBAM listesiyle eşleştirin: GTİP rehberi.
- Doğrulayıcı adaylarına şu üç soruyu sorun: hangi ulusal kuruluşa başvurdu, hangi sektörleri kapsıyor, saha ziyareti maliyeti ne.
- Varsayılan değer ve gerçek değer senaryolarını kârlılık hesaplayıcıda karşılaştırın, fiyat tekliflerinizi fiyatlama aracıyla güncelleyin.
- Önceki gelişmeler için doğrulayıcı kaydı ve varsayılan değer haberine bakın.
Sıkça sorulan sorular
CBAM'de akredite doğrulayıcı kim olabilir?
Doğrulayıcı olmak için AB veya AEA ülkesindeki bir ulusal akreditasyon kuruluşundan CBAM akreditasyonu almak gerekiyor. Avrupa Komisyonu'na göre başvuru; sektörel teknik yetkinlik, bağımsızlık ve tutarlı doğrulama yöntemi gösteren her şirkete açık. AB dışında kurulu firmalar, bu hizmeti veren herhangi bir kuruluşa başvurabiliyor.
Resmî doğrulayıcı listesi yayımlandı mı?
Hayır. 12 Ekim 2026 itibarıyla Komisyon'un doğrulama sayfasında listede hâlâ isim yok; sayfa listenin 'bu sayfada yayımlanacağını' belirtiyor. EmiCert (23 Eylül), Bureau Veritas (29 Eylül) ve SGS (6 Ekim) akreditasyonlarını kendi duyurularıyla açıkladı. Akreditasyon belgesini firmadan istemek şimdilik tek doğrulama yolu.
Türkiye'deki bir doğrulama kuruluşu akredite olabilir mi?
Evet. Komisyon'un 7 Ekim 2026 tarihli durum tablosuna göre 24 kuruluştan 7'si AB dışında kurulu doğrulayıcıları akredite etmeyi kabul etti ve hepsi başvuru alıyor. Hollanda'nın RvA'sı ayrıca TÜRKAK ile ikili anlaşma yaptı. TÜRKAK'ın kendisi CBAM akreditasyonu veremiyor; yetki yalnızca AB/AEA kuruluşlarında.
Doğrulanmış emisyon verisi neden önemli?
Doğrulanmış gerçek veri yoksa ithalatçı Komisyon'un varsayılan değerlerini kullanıyor ve bunlara ek ücret (mark-up) biniyor: 2026'da %10, 2027'de %20, 2028'den itibaren %30. Tesisi varsayılan değerden verimli olan ihracatçı, yalnızca doğrulanmış gerçek verisiyle AB'deki alıcısının sertifika maliyetini düşürebiliyor.
İlk doğrulama raporları ne zaman verilebilecek?
Komisyon'un takvimine göre akredite doğrulayıcılar Ocak 2027'den itibaren ilk doğrulama raporlarını düzenleyebilecek; belge inceleme ve saha ziyareti Eylül 2026'da başladı. 2026 ithalatları için ilk yıllık CBAM beyannamesi 30 Eylül 2027'ye kadar verilecek, sertifika satışı ise 1 Şubat 2027'de açılıyor.